Racjonalność wyborcy a paradoks partycypacji. Znaczenie instrumentalnej motywacji dla wyjaśniania absencji wyborczej w 2005 r.

Wirginia Aksztejn

Abstrakt


Artykuł przedstawia teorię partycypacji wyborczej wyrastającą z założeń o racjonalnym działaniu. Zapoczątkowany przez Anthony’ego Downsa nurt rozważań o zachowaniach wyborczych na pierwszy plan wysuwa instrumentalną motywację decyzji dotyczących udziału w głosowaniu. Analiza kosztów i korzyści przeprowadzana przez każdego wyborcę, biorąca pod uwagę jedynie korzyść płynącą z objęcia władzy przez preferowanego kandydata oraz szansę wpłynięcia na wynik wyborów, skłonić powinna wszystkich obywateli do absencji, co jednakże w rzeczywistości nie ma miejsca. Artykuł prezentuje kilka rozwiązań tego paradoksu partycypacji, ukazując na tle rozważań teoretycznych wyniki badań empirycznych nad absencją wyborczą.

Słowa kluczowe


absencja wyborcza, instrumentalna motywacja zachowań wyborczych, teoria racjonalnego wyboru, paradoks partycypacji.

Pełny tekst / Download full text:

PDF

Bibliografia


Acevedo, M. i Krueger J.I., 2004. Two Egocentric Sources of the Decision to Vote: The Voter's Illusion and the Belief in Personal Relevance. "Political Psychology" 25: 115−134.

Aldrich, J., 1997. When is it rational to vote? [w:] D.C. Mueller (red.), Perspectives on Public Choice: A Handbook. Cambridge, MA: Cambridge University Press, s. 373−390.

Cześnik, M., 2003. Partycypacja wyborcza w Polsce 1991−2001, [w:] R. Markowski (red.), System partyjny i zachowania wyborcze. Dekada polskich doświadczeń. Warszawa: Instytut Studiów Politycznych PAN, Friedrich Ebert Stiftung.

Downs, A., 1957. An Economic Theory of Democracy. New York: HarperCollins Publishers.

Enelow, J.M. i Hinich M.J., 1984. The Spatial Theory of Voting. An Introduction. Cambridge: Cambridge University Press.

Fiorina, M.P., 1976. The Voting Decision: Instrumental and Expressive Aspects. "Journal of Politics" 38: 390−413.

Fiorina, M.P., 1997. Voting behaviour, [w:] D.C. Mueller (red.), Perspectives on Public Choice: A Handbook. Cambridge, MA : Cambridge University Press, s. 391−414.

Franklin, M.N., 1996. Electoral Particiapation, [w:] L. LeDuc, R.G. Niemi i P. Norris (red.), Comparing Democracies. Elections and Voting in Global Perspective. Thousand Oaks,CA: Sage Publications, s. 216−235.

Guttman, J.M., Hilger N. i Schachmurove Y., 1994. Voting as Investment vs. Voting as Consumption: New Evidence. "Kyklos" 47: 197−207.

Hinich, M.J., 1981. Voting as an act of Contribution. "Public Choice" 36: 135−140.

Markowski, R., 1992. Polscy non−voters. Część I. Strukturalne rozmieszczenie bierności wyborczej. "Studia Polityczne" 1: 19−33.

Markowski, R., 1993. Polscy non−voters. Część II. Elementy świadomości społecznej a partycypacja wyborcza. "Studia Polityczne" 2: 7−27.

Palfrey, T. i Rosenthal H., 1985. Voter Participation and Strategic Uncertainty. "American Political Science Review" 79: 62−78.

Raciborski, J., 1996. Absencja wyborcza: Obraz i uwarunkowania zjawiska, [w:] A. Jasińska−Kania i J. Raciborski (red.), Naród−władza−społeczeństwo. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe "Scholar", s. 205−235.

Riker W.H. i Ordeshook P.C., 1968. A theory of the calculus of voting. "American Political Science Review" 62: 25−42.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.


This journal provides immediate open access to its content under the Creative Commons BY 4.0 license: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/. Authors who publish with this journal retain all copyrights and agree to the terms of the above-mentioned CC BY 4.0 license.